Μόλις 113 από τα 546 σχολεία που ζητήθηκε να επιθεωρηθούν την τελευταία τριετία διαθέτουν πιστοποιητικά πυροπροστασίας, σύμφωνα με όσα παρουσιάστηκαν στην Επιτροπή Ελέγχου. Στη συνεδρία καταγράφηκαν διαφωνίες για τον προγραμματισμό των σχολικών υποδομών, τις αδειοδοτήσεις και την κατανομή των κονδυλίων.
Τα στοιχεία για την ασφάλεια των σχολικών κτιρίων, μαζί με την εκτεταμένη χρήση προκατασκευασμένων αιθουσών, βρέθηκαν ενώπιον της Επιτροπής
Ελέγχου της Βουλής την Πέμπτη. Η συζήτηση αφορούσε δύο εκθέσεις της Ελεγκτικής Υπηρεσίας του 2026, τις οποίες η Επιτροπή εξέτασε αυτεπάγγελτα, για τις λυόμενες αίθουσες και τους ελέγχους υγείας και ασφάλειας στη δημόσια εκπαίδευση.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, χρησιμοποιούνται συνολικά 469 λυόμενες αίθουσες: 400 στη δημοτική και προδημοτική εκπαίδευση και 69 στη μέση. Την ίδια ώρα, εκπρόσωποι αρμόδιων υπηρεσιών κατέγραψαν εκκρεμότητες στις πιστοποιήσεις και στην αδειοδότηση, ενώ βουλευτές απέδωσαν πολιτικές ευθύνες για τις ελλείψεις στις υποδομές.
Οι έλεγχοι για ηλεκτρολογική καταλληλότητα και πυροπροστασία
Ο εκπρόσωπος της Ηλεκτρολογικής Υπηρεσίας, Αντώνης Χαραλάμπους, ενημέρωσε την Επιτροπή ότι 492 σχολεία υπέβαλαν αίτημα για έκδοση πιστοποιητικού καταλληλότητας. Από αυτά, 444 έλαβαν πιστοποιητικό, για 42 εκκρεμεί επανέλεγχος και έξι κρίθηκαν μη ικανοποιητικά.
Στο σκέλος της πυροπροστασίας, ο εκπρόσωπος της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, Χριστόφορος Στυλιανού, ανέφερε ότι την τελευταία τριετία ζητήθηκε η επιθεώρηση 546 σχολείων. Πιστοποιητικά πυροπροστασίας διαθέτουν 113, ενώ για τα υπόλοιπα υπάρχουν παρατηρήσεις.
Ο ίδιος σημείωσε ότι κατά την ανέγερση των σχολείων δεν εκδίδεται άδεια οικοδομής. Πρόσθεσε ότι, παρά το νομοθετικό κενό, το Υπουργείο Παιδείας ζητά και επιδιώκει την ασφάλεια των παιδιών.
Στη σχετική νομοθεσία αναφέρθηκε και ο αναπληρωτής Πρόεδρος της Επιτροπής, βουλευτής του ΔΗΚΟ Χρύσανθος Σαββίδης, δηλώνοντας ότι «δυστυχώς στη νομοθεσία δεν υπάρχει θέμα πιστοποιητικού πυρασφάλειας στα δημόσια σχολεία».
Οι εκπρόσωποι των συνδέσμων γονέων προδημοτικής, δημοτικής και μέσης εκπαίδευσης ζήτησαν να ολοκληρωθούν όλες οι προβλεπόμενες διαδικασίες, ώστε κάθε σχολείο να διαθέτει πιστοποιητικά πυρασφάλειας και καταλληλότητας. Υπογράμμισαν επίσης ότι οι λυόμενες αίθουσες αποτελούν διαχρονικό πρόβλημα και ότι τα παιδιά πρέπει να έχουν στη διάθεσή τους όσα χρειάζονται.
Πολεοδομικές εγκρίσεις και διαφωνία για το μητρώο
Το ζήτημα των αδειών τέθηκε και από την Ελεγκτική Υπηρεσία. Ο εκπρόσωπός της, Μιχάλης Βασιλείου, ανέφερε ότι «εφόσον εξελίσσονται οι προκατασκευασμένες αίθουσες σε μόνιμες λύσεις, η θέση μας είναι ότι έπρεπε να απαιτείται πολεοδομική άδεια».
Εκπρόσωπος της Πολεοδομίας διευκρίνισε ότι η πολεοδομική έγκριση απαιτείται και για τις λυόμενες αίθουσες, προσθέτοντας ότι δεν υποβλήθηκαν σχετικά αιτήματα για την τοποθέτησή τους στα σχολεία.
Διαφορετικές θέσεις διατυπώθηκαν και ως προς την καταγραφή των αιθουσών. Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Νίκος Κέττηρος υποστήριξε ότι το Υπουργείο Παιδείας δεν διαθέτει επικαιροποιημένα στοιχεία. Ο Αναπληρωτής Διευθυντής Μέσης Γενικής Εκπαίδευσης, Γιώργος Κουτσίδης, απάντησε ότι «υπάρχει μητρώο για τις λυόμενες αίθουσες, απλώς το μητρώο αλλάζει κάθε έτος».
Ο κ. Κουτσίδης ανέφερε ότι στεγαστικές ανάγκες υπάρχουν σε όλα τα σχολεία και ενημέρωσε πως στον τριετή προϋπολογισμό 2027–2029 προβλέπονται €120 εκατομμύρια για νέες σχολικές μονάδες και επεκτάσεις υφιστάμενων.
Αίθουσες σε παιδότοπους και δίπλα σε κατοικίες
Στη συνεδρία παρουσιάστηκαν και συγκεκριμένες περιπτώσεις τοποθέτησης λυόμενων αιθουσών. Ο κ. Σαββίδης μετέφερε καταγγελία για το Λύκειο Κύκκου στην Πάφο, όπου, όπως είπε, αίθουσες τοποθετήθηκαν στα όρια του σχολικού χώρου, δίπλα σε σπίτια.
«Ο άνθρωπος που έχει το σπίτι δίπλα δεν μπορεί να ανοίξει το παράθυρο της κρεβατοκάμαράς του, γιατί θα τον βλέπουν οι μαθητές. Οι μαθητές τον ξυπνούν κάθε πρωί», ανέφερε.
Μετά τη συνεδρία, ο βουλευτής του ΔΗΚΟ περιέγραψε και άλλες περιπτώσεις: «αίθουσες έχουν τοποθετηθεί σε παιδότοπο σχολείου με αποτέλεσμα να ακυρώσουν τον παιδότοπο. Άλλη αίθουσα την έβαλαν σε αντίθετη κατεύθυνση από τον διάδρομο του σχολείου, αν είναι ποτέ δυνατόν».
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Χρίστος Χριστοφίδης έθεσε το ζήτημα της χρήσης λυόμενης αίθουσας στη Σχολή Κωφών.
«Είναι δυνατόν στη Σχολή Κωφών να υπάρχει λυόμενη αίθουσα; Ξέρετε για ένα μωρό που φορεί ακουστικό, την ώρα που βρέχει και πάνω στη λυόμενη αίθουσα, τι γίνεται στον εγκέφαλό του;», διερωτήθηκε.
Οι αιχμές για τον σχεδιασμό και τις διαθέσιμες θέσεις
Ο κ. Σαββίδης συνέδεσε τον αυξημένο αριθμό των προκατασκευασμένων αιθουσών με τις μεταβολές στον μαθητικό πληθυσμό και την επέκταση της προδημοτικής εκπαίδευσης.
«Οι λυόμενες αίθουσες έχουν ξεφύγει υπό την έννοια ότι ο αριθμός τους έχει πολλαπλασιαστεί τα τελευταία χρόνια. Ο πρώτος βασικός λόγος είναι ότι υπάρχει υπερπληθυσμός λόγω παιδιών μεταναστευτικής βιογραφίας, αλλά και ότι η προδημοτική εκπαίδευση έχει επεκταθεί προς τα κάτω», δήλωσε.
Απέδωσε παράλληλα ευθύνες στις διαδοχικές κυβερνήσεις, σημειώνοντας ότι «διαχρονικά όλες οι κυβερνήσεις τα τελευταία 30 χρόνια δεν έκαναν σχεδιασμό με αποτέλεσμα αυτή τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή να βρισκόμαστε σε μια πολύ προβληματική κατάσταση».
Αναφέρθηκε ακόμη στις συνέπειες της έλλειψης σχολικών μονάδων για τις εκπαιδευτικές επιλογές των παιδιών, φέρνοντας ως παράδειγμα την τεχνική εκπαίδευση. Όπως είπε, «επειδή υπάρχει η λεγόμενη μοριοδότηση, αναγκάζονται τα παιδιά να μην επιλέγουν την τεχνική γιατί δεν τους δέχονται και να πηγαίνουν στη μέση εκπαίδευση».
Από την πλευρά του, ο βουλευτής του ΕΛΑΜ Πόλυς Ανωγυριάτης απέδωσε πολιτικές ευθύνες σε όσους κυβέρνησαν διαχρονικά και ζήτησε συγκεκριμένες απαντήσεις: «Θέλουμε να μάθουμε ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα αντικατάστασης των λυόμενων αιθουσών».
Η βουλευτής του ΑΚΕΛ Μαρίνα Νικολάου σχολίασε ότι στην έκθεση «καταγράφονται πράγματα και θάματα».
Καταγγελίες για άνιση μεταχείριση περιοχών
Η γεωγραφική κατανομή των σχολικών υποδομών αποτέλεσε επίσης αντικείμενο κριτικής. Ο Νίκος Κέττηρος ανέφερε ότι «κτίζονται σχολεία μόνο σε συγκεκριμένες περιοχές», προσθέτοντας πως «υπάρχουν Δήμοι που έχουν 5-6 σχολεία».
Για τη Δρομολαξιά σημείωσε ότι «εδώ και 25 χρόνια έχει απαλλοτριωθεί γη στη Δρομολαξιά και δεν λαμβάνουν απόφαση για να κτίσουν σχολείο».
Σε ερώτηση για περιοχές της Λάρνακας όπου έχουν γίνει απαλλοτριώσεις χωρίς να ακολουθήσει ανέγερση σχολείων, ο Χρίστος Χριστοφίδης υποστήριξε ότι «υπάρχουν πολλές σκοπιμότητες».
«Κάποιες για παράδειγμα μεγαλοαστικές περιοχές τυγχάνουν διαφορετικής μεταχείρισης από κάποιες κοινότητες», ανέφερε.
Ο ίδιος κατήγγειλε ότι «οι εξοικονομήσεις από τα κονδύλια των τεχνικών υπηρεσιών πάνε σε συγκεκριμένες σχολικές εφορίες τα τελευταία χρόνια και μιλούμε για εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ, ενώ άλλες σχολικές εφορίες παρακαλούν για τα αυτονόητα».
«Νομίζω ότι είναι πασιφανής η σκοπιμότητα, η οποία υπάρχει πολλές φορές ανάλογα και με την ταξική διαρρύθμιση του πληθυσμού σε μία περιοχή, αλλά λυπούμαι να πω, πολλές φορές και ανάλογα με την πολιτική τοποθέτηση μιας περιοχής», συμπλήρωσε.
Κονδύλια, κόστος κατασκευής και υλοποίηση έργων
Ο κ. Χριστοφίδης χαρακτήρισε προβληματική την κατάσταση των υποδομών, δηλώνοντας ότι «υπάρχει μία άσχημη εικόνα αυτή τη στιγμή σε ό,τι αφορά στην υλικοτεχνική υποδομή των σχολείων μας».
Ανέφερε ότι οι ελλείψεις χώρων επιχειρείται να καλυφθούν με λυόμενες αίθουσες και πρόσθεσε ότι «αυτή η κατάσταση δεν έτυχε ούτε έπεσε από τον ουρανό. Είναι αποτέλεσμα πολιτικών αποφάσεων τα τελευταία χρόνια».
Σχετικά με τη χρηματοδότηση, υποστήριξε ότι «αυτή τη στιγμή ο προϋπολογισμός των τεχνικών υπηρεσιών είναι λίγο κάτω από τον αντίστοιχο προϋπολογισμό του 2010, ενώ το κόστος οικοδόμησης έχει σχεδόν διπλασιαστεί».
Τόνισε ακόμη ότι «έπρεπε να είχε γίνει και ένας σχεδιασμός πως οι ανάγκες οι οποίες καλύπτονται προσωρινά από λυόμενες αίθουσες σιγά σιγά θα καλυφθούν, είτε από αίθουσες εντός των σχολείων ή από νέα σχολεία».
Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Οικονομικών διευκρίνισε ότι το Υπουργείο δεν έχει ιδιαίτερη εμπλοκή στην εσωτερική κατανομή των κονδυλίων του Υπουργείου Παιδείας. Επισήμανε επίσης ότι οι προϋπολογισμοί του Υπουργείου Παιδείας έχουν αυξηθεί σημαντικά την τελευταία δεκαετία.
Μιχαηλίδης: Κριτική στη χρηματοδότηση και στις μεθόδους κατασκευής
Ο Πρόεδρος του κινήματος «Άλμα», Οδυσσέας Μιχαηλίδης, άσκησε κριτική στη λειτουργία της δημόσιας υπηρεσίας, αναφέροντας κατά τη συνεδρία ότι «η εικόνα που παίρνουμε είναι μια μικρογραφία του διαλυμένου κράτους μας. Η δημόσια υπηρεσία είναι διαλυμένη».
Στις δηλώσεις του μετά τη συζήτηση ανέφερε ότι «εγείρονται πρώτα από όλα πολιτικά ζητήματα για την ανεπάρκεια των κοντυλιών, τα οποία διαθέτουν οι κυβερνήσεις τα τελευταία χρόνια».
Ως δεύτερο ζήτημα προσδιόρισε την κατάσταση «για την ανεπάρκεια από πλευράς Υπουργείου Παιδείας στην υλοποίηση των έργων τα οποία προγραμματίζονται».
«Αυτό οφείλεται κατ’ εμάς στο γεγονός ότι οι τεχνικές υπηρεσίες του Υπουργείου Παιδείας επιμένουν το 2026 να εφαρμόζουν μεθόδους υλοποίησης δημοσίων έργων όπως εφαρμόζονταν πριν 30, 40 ή 50 χρόνια», ανέφερε.
«Είναι πραγματικά απαράδεκτο τα σχολικά κτίρια του κράτους αντί να είναι πρότυπα και να είναι καλύτερα σε σχέση με τα αυτά του ιδιωτικού τομέα, να είναι σε πολλές περιπτώσεις ακόμη και επικίνδυνα για άλλα παιδιά μας», κατέληξε.