Κύπρος–Ελλάδα: Συμφωνίες εκπαίδευσης και κοινές δράσεις για Τεχνητή Νοημοσύνη και Πολιτική Προστασία

Η 4η Διακυβερνητική Σύνοδος στη Λευκωσία έφερε νέες υπογραφές για την εκπαίδευση πληρωμάτων ασθενοφόρων, αστυνομικών και προσωπικού της Κυπριακής Ακτοφυλακής. Στην ατζέντα βρέθηκαν εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης σε δημόσιες υπηρεσίες, η ενίσχυση της ετοιμότητας απέναντι σε καταστροφές και η μεταφορά εμπειρίας ενόψει της ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ το 2027.

Ένα Μνημόνιο Συνεργασίας και δύο Δηλώσεις Προθέσεων για την εκπαίδευση προσωπικού υπεγράφησαν στο πλαίσιο της 4ης Διακυβερνητικής Συνόδου Κύπρου και Ελλάδας, η οποία πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη στη Λευκωσία. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Προεδρίας της Κυπριακής Δημοκρατίας, οι εργασίες επικεντρώθηκαν στην ευρωπαϊκή εμπειρία της Κύπρου, στις πρακτικές δυνατότητες της Τεχνητής Νοημοσύνης και στην Πολιτική Προστασία.

Το Μνημόνιο αφορά την εκπαίδευση πληρωμάτων ασθενοφόρων. Οι δύο Δηλώσεις Προθέσεων καλύπτουν τη δυνατότητα φοίτησης Κυπρίων μελών της Αστυνομίας στη Σχολή Αξιωματικών της Ελληνικής Αστυνομίας και την εκπαίδευση προσωπικού της Κυπριακής Ακτοφυλακής στις Ναυτικές Σχολές Αξιωματικών και Υπαξιωματικών της Ελλάδας.

Στη Σύνοδο συμμετείχαν 14 υπουργοί και υφυπουργοί από την Ελλάδα και 11 από την Κύπρο. Η επόμενη συνάντηση του θεσμού θα φιλοξενηθεί στην Αθήνα εντός του 2027, με τις δύο πλευρές να καθορίζουν από κοινού την ημερομηνία και τη θεματολογία.

Πολιτική Προστασία: Από την αντιπυρική συνεργασία στην περιφερειακή ετοιμότητα

Η εμπειρία της αντιπυρικής περιόδου του 2026 αποτέλεσε σημείο αναφοράς στη συζήτηση για την Πολιτική Προστασία. Οι δύο κυβερνήσεις χαιρέτισαν τη συνεργασία που αναπτύχθηκε με την πρώτη φιλοξενία προεγκατεστημένης ελληνικής πυροσβεστικής δύναμης στην Κύπρο. Η δύναμη αποτελούνταν από 21 μέλη του Ελληνικού Πυροσβεστικού Σώματος και αναπτύχθηκε στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας.

Στο περιφερειακό σκέλος, εξετάστηκε η συμμετοχή αρμόδιου ελληνικού φορέα στην κοινοπραξία που διαμορφώνεται για το Περιφερειακό Κέντρο Αεροπυρόσβεσης CRAFS, καθώς και η συνεργασία με το πρόγραμμα PPRD-Med. Η προβλεπόμενη χρηματοδότηση για το CRAFS ξεπερνά τα 3 εκατ. ευρώ, ενώ για ευρύτερες περιφερειακές δράσεις ανέρχεται σε περίπου 4 εκατ. ευρώ.

Κοινές ασκήσεις, συνεκπαίδευση και τεχνολογικές εφαρμογές για την εκτίμηση κινδύνων και την έγκαιρη προειδοποίηση περιλήφθηκαν επίσης στη συζήτηση. Ειδικότερα, εξετάστηκε η χρήση drones, ψηφιακών εργαλείων και Τεχνητής Νοημοσύνης.

Παράλληλα, ανταλλάχθηκε τεχνογνωσία για το ελληνικό Εθνικό Σύστημα Διαχείρισης Κρίσεων και Έγκαιρης Προειδοποίησης «ΑΙΓΙΣ», ενώ κατατέθηκε πρόταση ελληνοκυπριακής συνεργασίας για έξυπνη πρόληψη δασικών πυρκαγιών με αξιοποίηση της ΤΝ.

Ψηφιακά εργαλεία για υγεία, εκπαίδευση και εργασία

Η Τεχνητή Νοημοσύνη διαπέρασε οριζόντια τις εργασίες της Συνόδου, με την εξέταση εργαλείων και πιλοτικών εφαρμογών που αποβλέπουν στη βελτίωση των υπηρεσιών προς πολίτες, εργαζομένους και επιχειρήσεις.

Τον συνολικό συντονισμό της υλοποίησης των συμφωνημένων δράσεων αναλαμβάνουν το Υφυπουργείο Έρευνας, Καινοτομίας και Ψηφιακής Πολιτικής της Κύπρου και το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης της Ελλάδας, σε συνεργασία με τα συναρμόδια υπουργεία και τους εμπλεκόμενους φορείς.

Στην υγεία, η συζήτηση περιέλαβε τους ψηφιακούς βοηθούς myHealthDoc και MyHealth Agent, καθώς και εργαλεία που απευθύνονται τόσο στους επαγγελματίες όσο και στους πολίτες. Εξετάστηκαν ακόμη η ανάλυση δεδομένων υγείας, η επιδημιολογική επιτήρηση και πιθανές εφαρμογές στην ογκολογική και αιματολογική φροντίδα.

Για τη σχολική εκπαίδευση, τέθηκε το ζήτημα της υπεύθυνης χρήσης της ΤΝ και πιλοτικής εφαρμογής στην Κύπρο, με αξιοποίηση των EDUPLAN.AI, ψηφιακών περιβαλλόντων μάθησης και του AI in Schools. Προωθήθηκε επίσης κοινός μαθητικός διαγωνισμός γραμματισμού στα μέσα και την πληροφορία.

Στον τομέα της εργασίας, εξετάστηκε κοινό πιλοτικό πρόγραμμα αναβάθμισης δεξιοτήτων και επανακατάρτισης, το οποίο θα περιλαμβάνει εξατομικευμένες διαδρομές.

Ασφάλεια, δικαιοσύνη και αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης

Η αξιοποίηση της ΤΝ για την αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος και την επιχειρησιακή ανταλλαγή πληροφοριών αποτέλεσε ξεχωριστό πεδίο συζήτησης. Στη δικαιοσύνη, εξετάστηκαν εφαρμογές επεξεργασίας ηχητικών δεδομένων, μετάφρασης δικαστικών εγγράφων και αναβάθμισης των συστημάτων διαχείρισης δικαστικών υποθέσεων.

Στην ατζέντα εντάχθηκαν επίσης ένας εικονικός βοηθός για προξενικές υπηρεσίες, ένα ψηφιακό ιστορικό αρχείο και σύστημα γνώσης, η παρακολούθηση της διεθνούς δημοσιότητας και μια πλατφόρμα αντιμετώπισης της παραπληροφόρησης.

Οι δύο πλευρές συζήτησαν την αξιοποίηση δεδομένων από ελληνικούς μικροδορυφόρους και της υποδομής του Κέντρου Αριστείας «Ερατοσθένης».

Αναφορά έγινε και στον ελληνικό νόμο για την προστασία των ανηλίκων στο διαδίκτυο. Όπως σημειώνεται στην ανακοίνωση, η Κυπριακή Κυβέρνηση έχει ήδη ολοκληρώσει την ετοιμασία σχετικού νομοσχεδίου και το έχει προωθήσει για δημόσια διαβούλευση.

Ναυτιλία, τουρισμός και πολιτισμός στην ψηφιακή ατζέντα

Για την προσέλκυση νέων στα ναυτικά και ναυτιλιακά επαγγέλματα παρουσιάστηκε η δυνατότητα ανάπτυξης του AI Maritime Career Navigator. Στον τουρισμό, εξετάστηκε η μεταφορά τεχνογνωσίας από τον ψηφιακό βοηθό mAiGreece και από τον ψηφιακό μετασχηματισμό του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού.

Η συζήτηση για τον πολιτισμό περιέλαβε τη χρήση του PHAROS AI Factory για γλωσσικά και πολιτιστικά δεδομένα, με αναφορά στη διαφύλαξη της ελληνικής γλώσσας και της κυπριακής διαλέκτου.

Εξετάστηκαν επίσης πιλοτικές εφαρμογές ΤΝ στον πολιτισμό, ψηφιακά δίδυμα και η προστασία μνημείων από την κλιματική αλλαγή μέσω του HERISKTAGE 2.0. Στα θέματα που τέθηκαν περιλαμβανόταν και η σχέση της Τεχνητής Νοημοσύνης με την πνευματική ιδιοκτησία και τη σύγχρονη δημιουργία.

Μεταφορά εμπειρίας για την ελληνική Προεδρία της ΕΕ

Ενόψει της ανάληψης της Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ από την Ελλάδα το δεύτερο εξάμηνο του 2027, η κυπριακή κυβέρνηση παρουσίασε στους Έλληνες αξιωματούχους διδάγματα και πρακτικές από την Κυπριακή Προεδρία.

Η ενημέρωση κάλυψε την οργανωτική προετοιμασία, αλλά και τη διαχείριση και προώθηση ευρωπαϊκών φακέλων. Η ανταλλαγή εμπειρίας θα συνεχιστεί μέσω των αντίστοιχων υπουργικών συνεργασιών.

Στο πολιτικό μέρος της Συνόδου, ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης και ο Έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης χαιρέτισαν την κινητικότητα στο Κυπριακό και την προοπτική συνάντησης με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ. Υπογράμμισαν τη σημασία της επανέναρξης ουσιαστικών διαπραγματεύσεων από το σημείο στο οποίο διακόπηκαν το 2017 στο Κραν Μοντανά.

Η Προεδρία της Κυπριακής Δημοκρατίας επισημαίνει ότι ο θεσμός, που καθιερώθηκε το 2023 με πρωτοβουλία του Προέδρου Χριστοδουλίδη, παρέχει πλέον σταθερό ετήσιο πλαίσιο πολιτικού συντονισμού και οργάνωσης συγκεκριμένων δράσεων.

Η συνεργασία στηρίζεται σε συμφωνίες για την Υγεία, την Παιδεία, την Εργασία, την Ενέργεια, την Ψηφιακή Πολιτική και την Τεχνητή Νοημοσύνη, την Πολιτική Προστασία, τον Πολιτισμό, τις Μεταφορές και την Άμυνα. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η έκταση της υπουργικής συμμετοχής καταδεικνύει την επιτυχία του σχήματος, ενώ παραμένουν περιθώρια περαιτέρω ενίσχυσης και εμβάθυνσης των διμερών σχέσεων.