Το Ταλίν εγκαταλείπει τη λογική της ανακατάληψης εδαφών και υιοθετεί την «ενεργητική άμυνα» – Στα 2,4 δισ. ευρώ οι αμυντικές δαπάνες του 2026, με HIMARS, Chunmoo και ενίσχυση της στρατιωτικής παρουσίας στα ανατολικά
Σε βαθιά αναμόρφωση του αμυντικού της σχεδιασμού προχωρά η Εσθονία, μετακινώντας στρατιωτικές μονάδες προς τα ανατολικά, αναπτύσσοντας νέες υποδομές κοντά στα σύνορα με τη Ρωσία και ενισχύοντας το οπλοστάσιό της με πυραυλικά συστήματα μεγάλου βεληνεκούς.
Η νέα στρατηγική, την οποία το Ταλίν περιγράφει ως «ενεργητική άμυνα», βασίζεται στην επιδίωξη αναχαίτισης οποιασδήποτε στρατιωτικής ενέργειας από τη συνοριακή γραμμή. Οι εσθονικές δυνάμεις δεν θα σχεδιάζουν πλέον να υποχωρήσουν και να επιχειρήσουν αργότερα την ανακατάληψη εδαφών, αλλά να αποτρέψουν εξαρχής την απώλειά τους.
Τα συμπεράσματα από τον πόλεμο στην Ουκρανία βρίσκονται στον πυρήνα της αλλαγής. Η Εσθονία θεωρεί ότι η ουκρανική εμπειρία απέδειξε πόσο δύσκολη γίνεται η ανακατάληψη μιας περιοχής από τη στιγμή που αυτή περάσει στον έλεγχο αντίπαλης δύναμης.
Αμυντικές δαπάνες στο 5,4% του ΑΕΠ
Η αλλαγή του στρατιωτικού δόγματος συνοδεύεται από σημαντική αύξηση των διαθέσιμων οικονομικών πόρων.
Για το 2026, η Εσθονία έχει προβλέψει αμυντικές δαπάνες ύψους περίπου 2,4 δισ. ευρώ. Το συγκεκριμένο ποσό αντιστοιχεί στο 5,4% του ΑΕΠ και είναι αυξημένο κατά περίπου 42% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.
Σημαντικό μέρος της χρηματοδότησης κατευθύνεται στην προμήθεια οπλικών συστημάτων και πυρομαχικών, στην ενίσχυση της αντιαεροπορικής άμυνας και στην κατασκευή νέων στρατιωτικών εγκαταστάσεων.
Παράλληλα, το Ηνωμένο Βασίλειο, το οποίο διαδραματίζει κομβικό ρόλο στη νατοϊκή παρουσία στην Εσθονία, σχεδιάζει να αυξήσει τη στρατιωτική του δύναμη στη χώρα σε περίπου 1.200 στρατιώτες μέσα στο 2027.
HIMARS και Chunmoo στον νέο σχεδιασμό
Κεντρική θέση στον νέο επιχειρησιακό σχεδιασμό καταλαμβάνει η ενίσχυση του πυραυλικού οπλοστασίου της χώρας.
Η Εσθονία επενδύει στα αμερικανικά συστήματα HIMARS και στα νοτιοκορεατικά Chunmoo, τα οποία έχουν τη δυνατότητα χρήσης πυρομαχικών μεγάλου βεληνεκούς.
Σύμφωνα με τους Financial Times, τα συγκεκριμένα συστήματα επιτρέπουν στην Εσθονία να σχεδιάζει πλήγματα σε μεγάλο βάθος σε περίπτωση στρατιωτικής σύγκρουσης.
Με επιχειρησιακή ακτίνα που μπορεί να προσεγγίσει τα 300 χιλιόμετρα, σημαντικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις στη βορειοδυτική Ρωσία, όπως και η ευρύτερη περιοχή της Αγίας Πετρούπολης, βρίσκονται εντός του βεληνεκούς συγκεκριμένων πυραυλικών συστημάτων.
Μόνιμη στρατιωτική παρουσία στη Νάρβα
Στο επίκεντρο της εσθονικής προετοιμασίας βρίσκεται η Νάρβα, η οποία είναι τοποθετημένη ακριβώς απέναντι από τη ρωσική πόλη Ιβάνγκοροντ.
Στην περιοχή έχει ήδη αποφασιστεί η δημιουργία νέου στρατιωτικού συγκροτήματος. Η εγκατάσταση θα διαθέτει μόνιμη παρουσία περίπου 200 στρατιωτών, αλλά θα μπορεί να φιλοξενήσει πολύ μεγαλύτερη δύναμη εφόσον προκύψει κρίση.
Η μεταφορά μονάδων ανατολικότερα και η ανάπτυξη μόνιμων υποδομών κοντά στη Ρωσία εντάσσονται στην προσπάθεια να περιοριστεί ο χρόνος αντίδρασης και να αντιμετωπιστεί οποιαδήποτε ενδεχόμενη επιθετική ενέργεια όσο το δυνατόν πλησιέστερα στα σύνορα.
«Να κερδίσουμε από τις πρώτες μάχες»
Τη φιλοσοφία πίσω από τη νέα στρατηγική περιέγραψε ο συνταγματάρχης Τάρμο Κούντλα, διοικητής της 1ης Ταξιαρχίας των εσθονικών ενόπλων δυνάμεων, με τη φράση «Να κερδίσουμε από τις πρώτες μάχες».
Η άμυνα της χώρας, σύμφωνα με τον νέο σχεδιασμό, πρέπει να αρχίζει πάνω στη συνοριακή γραμμή. Κεντρικός στόχος είναι να εμποδιστεί η κατάληψη εσθονικού εδάφους, αντί οι ένοπλες δυνάμεις να βρεθούν στη συνέχεια αντιμέτωπες με την πολύ δυσκολότερη αποστολή της ανακατάληψής του.
Προετοιμασία απέναντι σε ένα περιορισμένο επεισόδιο
Η Νάρβα συγκεντρώνει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον των εσθονικών αρχών, οι οποίες εξετάζουν εδώ και χρόνια το ενδεχόμενο μιας περιορισμένης στρατιωτικής ενέργειας στα ανατολικά σύνορα.
Ένα τέτοιο σενάριο δεν θα λάμβανε απαραίτητα τη μορφή γενικευμένης εισβολής, αλλά θα μπορούσε να έχει ως σκοπό τη δοκιμή της αντίδρασης της Συμμαχίας.
Την ίδια στιγμή, οι αρχές της Εσθονίας επισημαίνουν ότι δεν διακρίνουν σήμερα ενδείξεις άμεσης ρωσικής προετοιμασίας για γενικευμένο πόλεμο με το ΝΑΤΟ.
Η αναδιάταξη των δυνάμεων, οι αυξημένες αμυντικές δαπάνες, τα νέα πυραυλικά συστήματα και η δημιουργία στρατιωτικών υποδομών στη Νάρβα εντάσσονται σε έναν μακροπρόθεσμο σχεδιασμό προετοιμασίας και αποτροπής, με την πρώτη γραμμή άμυνας να μεταφέρεται πλέον στα ίδια τα σύνορα.