ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
ΟΠΟΚ: Ανεπαρκής η διαχείριση στερεών αποβλήτων στην Κύπρο
«Κρίσιμο περιβαλλοντικό μέτωπο» τα στερεά απόβλητα – Στο τραπέζι το “Πληρώνω Όσο Πετώ” και ο κίνδυνος κυρώσεων.
Ως ένα από τα σοβαρότερα περιβαλλοντικά ζητήματα που συνεχίζει να βαραίνει την Κύπρο, με επιπτώσεις όχι μόνο στο περιβάλλον αλλά και στην κοινωνία, περιγράφει τη διαχείριση στερεών αποβλήτων η Ομοσπονδία Περιβαλλοντικών Οργανώσεων Κύπρου (ΟΠΟΚ), κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου για χαμηλές επιδόσεις, παράνομες απορρίψεις και πραγματικό ενδεχόμενο χρηματικών κυρώσεων από την Ε.Ε.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η ΟΠΟΚ από τη Στατιστική Υπηρεσία Κύπρου, το 2023 παρήχθησαν περίπου 625.000 τόνοι αστικών στερεών αποβλήτων. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σε περισσότερα από 650 κιλά ανά κάτοικο, κατατάσσοντας –όπως αναφέρεται– την Κύπρο ανάμεσα στα κράτη με την υψηλότερη παραγωγή αποβλήτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Παράλληλα, το μεγαλύτερο μέρος των αποβλήτων εξακολουθεί να οδηγείται σε χώρους ταφής, ενώ τα ποσοστά ανακύκλωσης παραμένουν σημαντικά χαμηλότερα από τους ευρωπαϊκούς στόχους.
Ιδιαίτερη ανησυχία, σύμφωνα με την ανακοίνωση, προκαλεί και η διαχείριση ειδικών ρευμάτων αποβλήτων – όπως παλαιά οχήματα, ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές, ελαστικά και αδρανή υλικά από κατασκευές και κατεδαφίσεις. Παρότι υφίσταται θεσμικό πλαίσιο και λειτουργούν συλλογικά συστήματα, η ΟΠΟΚ επισημαίνει ότι η έλλειψη επαρκούς ελέγχου και εφαρμογής οδηγεί σε παράνομες απορρίψεις και στη διαμόρφωση «τοπίου σκυβαλλότοπων».
Στο ίδιο πλαίσιο, η ΟΠΟΚ αναφέρει ότι σε υπόμνημα που κατέθεσε στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Περιβάλλοντος υπογραμμίζει πως η συνολική διαχείριση παραμένει ανεπαρκής, αποδίδοντας μέρος του προβλήματος στην απουσία ολοκληρωμένου δικτύου Πράσινων Σημείων, που –όπως σημειώνει– έχει συμβάλει στη δημιουργία παράνομων σκυβαλλότοπων.
Με αφορμή τη συνεχιζόμενη συζήτηση στην επιτροπή, η ΟΠΟΚ τονίζει ότι οι χώροι αυτοί αποτελούν εστίες υψηλού περιβαλλοντικού κινδύνου, καθώς σε αρκετές περιπτώσεις έχουν συνδεθεί με πρόκληση πυρκαγιών και σοβαρές ζημιές σε κατοικίες, καλλιέργειες και οικοσυστήματα.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι η Κύπρος βρίσκεται υπό διαδικασίες επί παραβάσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση για ζητήματα που αφορούν τη διαχείριση αποβλήτων, τη μη επαρκή μείωση της ταφής και τις καθυστερήσεις συμμόρφωσης με τις ευρωπαϊκές δεσμεύσεις. Η πιθανότητα επιβολής χρηματικών κυρώσεων, σύμφωνα με την ΟΠΟΚ, δεν αποτελεί θεωρητικό σενάριο, αλλά υπαρκτό κίνδυνο που μπορεί να επιβαρύνει το κράτος και τους φορολογούμενους.
Ως κομβικό εργαλείο για την αλλαγή της σημερινής εικόνας, η ΟΠΟΚ προβάλλει το σύστημα «Πληρώνω Όσο Πετώ» (Pay As You Throw – PAYT), το οποίο συνδέει την ποσότητα σύμμεικτων απορριμμάτων που παράγει κάθε νοικοκυριό ή επιχείρηση με το κόστος που καταβάλλει, ενθαρρύνοντας τη διαλογή στην πηγή και την ανακύκλωση. Όπως αναφέρεται, παρά τις σχετικές αναφορές για εφαρμογή του, το PAYT δεν εφαρμόζεται ακόμη παγκύπρια, με τις καθυστερήσεις να αποδίδονται σε διοικητικές δυσκολίες, ελλείψεις υποδομών και φόβους κοινωνικών αντιδράσεων.
Η ΟΠΟΚ σημειώνει ότι για να λειτουργήσει αποτελεσματικά το σύστημα απαιτούνται υποδομές και οργανωμένες υπηρεσίες: ουσιαστική ανάπτυξη χωριστής συλλογής για οργανικά και ανακυκλώσιμα υλικά, αλλά και χρήση προπληρωμένων σακουλών ή ειδικών δοχείων όπου κρίνεται αναγκαίο. Εξίσου απαραίτητη χαρακτηρίζεται και η συστηματική, ξεκάθαρη ενημέρωση των πολιτών ώστε να γνωρίζουν πώς λειτουργεί το μέτρο και ποια είναι η δική τους ευθύνη.
Την ίδια ώρα, η ΟΠΟΚ υπογραμμίζει ότι ο σχεδιασμός του PAYT δεν πρέπει να μεταφραστεί σε αυξημένη φορολογία ή δυσανάλογη επιβάρυνση σε σχέση με τις σημερινές χρεώσεις. Στόχος, όπως τονίζεται, δεν είναι η επιβολή νέων γενικών τελών, αλλά η δίκαιη κατανομή του κόστους με βάση την πραγματική παραγωγή σύμμεικτων αποβλήτων: να επιβαρύνονται ουσιαστικά μόνο τα απόβλητα που δεν μπορούν να μειωθούν, να επαναχρησιμοποιηθούν ή να ανακυκλωθούν, ώστε όσοι υιοθετούν υπεύθυνες πρακτικές να μην «τιμωρούνται» οικονομικά.
Καταληκτικά, η ΟΠΟΚ ζητά άμεση, αποφασιστική και ολοκληρωμένη εφαρμογή πολιτικών που να περιλαμβάνουν εκπαίδευση και ενίσχυση της διαλογής στην πηγή, πλήρη ανάπτυξη και ορθή λειτουργία δικτύου Πράσινων Σημείων σε όλη την επικράτεια, αυστηρότερο έλεγχο, καθώς και καθολική και κοινωνικά δίκαιη εφαρμογή του «Πληρώνω Όσο Πετώ». Όπως σημειώνει, η μετάβαση σε πραγματική κυκλική οικονομία δεν μπορεί να καθυστερεί άλλο, καθώς τα απόβλητα δεν είναι απλώς πρόβλημα διαχείρισης, αλλά ζήτημα ευθύνης, πολιτικής βούλησης και σεβασμού προς το περιβάλλον και τις επόμενες γενιές.
ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 'ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ'
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Θάνατος 3χρονου: Σε άσχημη κατάσταση ο πατέρας - «Η κόρη τον ζητάει συνέχεια»
Παραμένει στο νησί ο Βρετανός πατέρας μετά τον θάνατο του τρίχρονου γιου του.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Στη Νέα Υόρκη ο Χριστοδουλίδης με Κυπριακό, ενέργεια και διεθνείς επαφές στην ατζέντα
Σειρά συναντήσεων με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, την προσωπική του απεσταλμένη για το Κυπριακό, ηγέτες κρατών και κυβερνήσεων, καθώς και υψηλόβαθμα στελέχη πολυεθνικών εταιρειών, περιλαμβάνει το πρόγραμμα του Προέδρου της Δημοκρατίας στη Νέα Υόρκη. Κεντρικός σταθμός της επίσκεψης θα είναι η προσφώνησή του στην 81η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
FIR Λευκωσίας: 50 κενές θέσεις και αυξανόμενη πίεση στους ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας
Με 90 ελεγκτές αντί των 140 που απαιτούνται λειτουργεί το Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Λευκωσίας, την ώρα που οι τουρκικές ενέργειες στο FIR, η αύξηση των πτήσεων και οι καθυστερήσεις στην αναβάθμιση των υποδομών εντείνουν τις πιέσεις.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
«Ούτε λέξη για την Κύπρο»: Οι έξι Κύπριοι Ευρωβουλευτές απαντούν στη φον ντερ Λάιεν
Κοινός προβληματισμός για την απουσία αναφοράς στην τουρκική κατοχή από την ομιλία για την Κατάσταση της Ένωσης – Οι διαφορετικές προσεγγίσεις για άμυνα, οικονομία, ενέργεια, μεταναστευτικό, κοινωνική πολιτική και διεθνείς κρίσεις
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Πλασμαφαίρεση στη Λάρνακα: Καταθέσεις, κατασχεμένα μηχανήματα και έρευνα για δύο κέντρα
Στο επίκεντρο γιατρός που φέρεται να πραγματοποιούσε τις συγκεκριμένες ιατρικές πράξεις – Εξετάζονται οι άδειες λειτουργίας, η εισαγωγή του εξοπλισμού και μη αδειοδοτημένα ενέσιμα σκευάσματα μπότοξ
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Λεμεσός: Κουκουλοφόροι σε μοτοσικλέτα άνοιξαν πυρ εναντίον κτιρίου στη Λινόπετρα
Κάμερες ασφαλείας φέρονται να κατέγραψαν τις κινήσεις δύο προσώπων πριν και μετά τους πυροβολισμούς – Ζημιές στην κύρια είσοδο, σε παράθυρο και στην τοιχοποιία
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Κυπριακό: Ο Γκουτέρες αποκλείει συνάντηση 3+1 ή 5+1 στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ
«Υπάρχει ακόμη πολλή δουλειά που πρέπει να γίνει», δήλωσε ο Γενικός Γραμματέας – Τα Ηνωμένα Έθνη θα συνεχίσουν τις προσπάθειες μέχρι να διαμορφωθούν οι προϋποθέσεις για μια επιτυχή συνάντηση
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Χωρίς βιβλία Αγγλικών γυμνάσια και λύκεια – Πότε αναμένεται να ολοκληρωθεί η παράδοση
Το πρόβλημα επεκτείνεται και στη Μέση Εκπαίδευση, όπως αναφέρθηκε στην Επιτροπή Παιδείας – Καθυστέρηση από την ανάδοχο εταιρεία και ενεργοποίηση των προβλεπόμενων ρητρών
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Προφυλακίστηκε το ζεύγος των γιατρών Ι.Γάκα και Η.Θεοδωρόπουλου για τον θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη
Η Ιωάννα Γάκα και ο Ηλίας Θεοδωρόπουλος οδηγούνται στη φυλακή μετά από ανακριτική διαδικασία περίπου 18 ωρών – Αντιμετωπίζουν την κατηγορία της ανθρωποκτονίας από πρόθεση με ενδεχόμενο δόλο, τελεσθείσας διά παραλείψεως
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Λεμεσός: Ανακαλούνται άδειες παραμονής μετά τα επεισόδια στον Άγιο Ιωάννη – Οδηγίες για απελάσεις
Ο Υφυπουργός Μετανάστευσης Νικόλας Ιωαννίδης ενημερώθηκε από την Αστυνομία και έδωσε οδηγίες για τους αλλοδαπούς που φέρονται να εμπλέκονται – Μήνυμα και προς εργοδότες και ιδιοκτήτες υποστατικών